Als je single bent wordt je liefdesleven een belangrijk topic voor andere mensen. De vraag of er al een man in mijn leven is, wordt me bijna wekelijks gesteld. En als ik nee zeg, is er een blik van medelijden zichtbaar.

Ware liefde, bestaat dat eigenlijk wel? Binnen de boeddhistische filosofie heeft liefde een heel andere betekenis dan wij kennen.

Liefde, de boeddhistische visie

Binnen het boeddhisme wordt de term liefde weinig gebruikt. Wat de meeste mensen onder liefde verstaan valt in het boeddhisme eerder onder begeerte (ego) dan onder ware, onvoorwaardelijke liefde en is daarmee een bron van lijden.

Dat wil niet zeggen dat je beter geen liefdespartner kunt hebben. Want binnen die relatie kun je je bewust worden van (het gebrek aan) de vier onbegrensde gemoedstoestanden: liefdevolle vriendelijkheid, gelijkmoedigheid, mededogen en medevreugde. Je hebt er echter geen liefdespartner voor nodig om ze te ontwikkelen.

De vier onbegrensde gemoedstoestanden

De vier onbegrensde gemoedstoestanden worden zo genoemd omdat ze op het moment van opkomen, zonder begrenzing, zonder voorwaarden en onafhankelijk van de persoon naar alle levende wezens kunnen worden uitgezonden.

De eerste twee onbegrensde gemoedstoestanden verkrijg je door een stadium binnen het meditatieproces te bereiken waarbij vijf mentale vergiften worden losgelaten: begeerte, haat, afgunst, onjuiste zienswijze en twijfel.

De laatste twee kunnen al aanwezig zijn, maar hebben een valkuil in zich.

Liefdevolle vriendelijkheid

Liefdevolle vriendelijkheid (Metta) ontstaat bij de afwezigheid van haat. Het is geen tijdelijke afwezigheid van haat maar de totale afwezigheid.

Wanneer je het betreffende stadium binnen het meditatieproces nog niet hebt bereikt, heeft deze een valkuil in zich. Namelijk; gehechtheid en sentimentaliteit.

Gelijkmoedigheid

Gelijkmoedigheid ontstaat bij de afwezigheid van begeerte en aversie. Er zit geen positief of negatief gevolg aan. Gelijkmoedigheid is het tegenovergestelde van alle heftige emoties en gemoedstoestanden. Wanneer je het betreffende stadium binnen het meditatieproces nog niet hebt bereikt, heeft deze een valkuil in zich. Namelijk; onverschilligheid en gevoelloosheid.

Mededogen

Mededogen is het niet kunnen verdragen en willen verhelpen van (spiritueel) lijden. De valkuil van het ontwikkelen van mededogen is medelijden.

Medevreugde

Medevreugde is het oprecht blij zijn met het succes en de vreugde van de ander. De valkuil van het ontwikkelen van medevreugde is jaloersheid en afgunst.

Het heeft dus geen zin om deze gemoedstoestanden ‘te spelen’. Doe je dit wel, dan zal je ongetwijfeld in de valkuilen trappen.

Kun jij werkelijk liefhebben, zonder begrenzing, zonder voorwaarden en onafhankelijk van de persoon?